Tôi thức dậy lúc 4 rưỡi sáng ở Lý Sơn vì tiếng mô tô tần tán ở con hẻm nhỏ. Thay vì buồn ngủ, tôi đi dạo ra chợ hôm bằng tò mò. Đó là lúc tôi gặp cụ Hương – một cụ bà bán cá tươi mỗi sáng từ 4 giờ.
Cụ không nói tiếng Anh, tôi cũng chỉ biết mấy câu tiếng Quảng Ngãi. Nhưng kỳ lạ thay, chúng tôi lại hiểu nhau. Cụ chỉ tôi cách nhận biết cá tươi – có phải qua cảm giác cầm nắm hay từ mắt cá không? Cụ cười khi tôi lần đầu tiên cầm một con cá còn quẫy quậy, giật hết tay. Rồi cụ hướng dẫn tôi chọn cá để nấu canh với chua cải.
Tôi mua cá về và hỏi quán ăn gần đó nấu giúp. Anh chủ quán – anh Minh – nghe tôi kể về cuộc gặp cụ Hương rồi cười. Anh nói rằng cụ là người dân lâu nhất trên đảo, biết tất cả chuyện của mọi người ở đây. Khi tôi ăn canh cá, anh Minh kể cho tôi nghe về cuộc sống trên đảo – những hạn chế về nước ngọt, những ngày bão khủng khiếp, nhưng cũng những gì khiến anh không muốn rời khỏi chỗ này. Không phải lần đầu tiên tôi đi biển, nhưng lần này cảm giác khác. Lý Sơn không lộng lẫy, không có Wi-Fi mạnh, không có cà phê Instagram. Nhưng có người dân thật, có câu chuyện thật, có cảm giác mình là một phần của cộng đồng nhỏ đó, dù chỉ trong vài ngày.